Dünyaca ünlü ekonomist uyardı: Türk sanayisi için tarihi fırsat haberi

Selman Yavuz Demiröz – finansingundemi.com

Dünyanın ekonomik, teknolojik ve çevresel açılardan köklü bir değişimden geçtiği bu dönemde, Türkiye ve gelişmekte olan piyasalar küresel büyümenin ana motoru haline gelebilir. Söz konusu değerlendirme, TSKB (Türkiye Sınai Kalkınma Bankası) Kalkınma Günü Konferansı’nda konuşan Dünya Bankası eski Başkan Yardımcısı ve Oxford Üniversitesi Küreselleşme Profesörü Ian Goldin’e ait.

Türkiye’nin ilk ve tek özel sermayeli kalkınma ve yatırım bankası TSKB, gelenekselleşen TSKB Kalkınma Günü konferansının üçüncüsünü gerçekleştirdi. Hızlı Dönüşen Dünyada Kalkınma Rotasını Belirlemek temasıyla 3 Haziran’da Swissôtel The Bosphorus İstanbul’da gerçekleşen konferansta geçmişte Nelson Mandela’ya da danışmanlık yapan Ian Goldin’in Türkiye ile ilgili iyimser beklentileri dikkat çekti.

Ekonomik güç Doğu’ya kayıyor

Goldin, küresel ekonominin merkezinin Atlantik’ten Asya’ya doğru hızla kaydığına dikkat çekerek, bu değişimin tüm dünya için dramatik sonuçları olacağını belirtti.

Profesöre göre, önümüzdeki 20 yıl içinde ABD ve Avrupa’nın büyüme hızları yüzde 1 ile 2 seviyelerinde kalırken; Asya ve Türkiye’nin de içinde bulunduğu gelişmekte olan piyasalar ortalama yüzde 3 ile 4 bandında büyüyecek.

Goldin, dünya ekonomisinin artık tarım ve sanayi odaklı yapıdan çıkarak bilgiye dayalı yeni bir düzene geçtiğini belirtti. Profesöre göre bu dönüşüm sürecinde, nitelikli insanları bir araya getiren dinamik şehirler, geleneksel merkezleri geride bırakarak küresel rekabetin asıl kazananı olacak.

Yapay zekâ Türkiye’ye yarayacak

Teknolojik dönüşümün iş gücü piyasalarındaki etkisine değinen Goldin, yapay zekâ ve robotik sistemlerin gelişmiş ülkelerdeki mevcut işlerin yaklaşık yarısının yerini alabileceği öngörüsünü paylaştı.

Gelişmiş ekonomilerin artık büyük ölçüde hizmet sektörüne dayandığını ve yaşlanan bir nüfusa sahip olduğunu belirten profesör, yapay zekânın bu ülkelerdeki verimlilik artışını yalnızca yüzde 20 civarında etkileyebileceğini savundu. Ancak Goldin’e göre, Türkiye gibi imalat sanayii payı yüksek olan ülkeler, yapay zekâ devriminden çok daha büyük bir potansiyel elde edebilir.

Üretim süreçlerindeki otomasyonu “üretim giderek robotların dansına dönüşüyor” şeklinde tanımlayan yazar, bu dönüşüm sürecinde iş gücünün yeni yeteneklerle donatılmasının kritik önem taşıdığını vurguladı.

Yenilenebilir enerji bağımsızlık sağlıyor

Goldin, iklim değişikliği ve çevre sorunlarının tüm ekonomiler için varoluşsal bir tehdit oluşturduğunun altını çizerek, yenilenebilir enerjinin yalnızca ekolojik değil, jeopolitik açıdan da büyük bir önem taşıdığını belirtti.

Türkiye’nin enerji ihtiyacının yarısından fazlasını yenilenebilir kaynaklardan sağlamasını dikkat çekici bir başarı olarak nitelendiren uzman, bu stratejinin ülkeyi fosil yakıt fiyatlarındaki dalgalanmalardan ve enflasyon şoklarından koruduğunu ifade etti.

Profesör, ekonomilerin gelecekte de sarsılmadan ayakta kalabilmesi için altyapı yatırımlarının ve iklim krizine karşı alınacak önlemlerin şart olduğunu vurguladı. Bu noktada, özellikle TSKB gibi kalkınma bankalarının sağladığı uzun vadeli finansman desteklerinin artık bir tercih değil, hayati bir zorunluluk haline geldiğini ifade etti.

Korumacılık küresel ekonomiyi tehdit ediyor

Küresel risklerin ve jeopolitik gerilimlerin arttığı bir dönemden geçildiğini hatırlatan Goldin, yükselen korumacılık eğilimlerine rağmen entegre olmuş dünya ekonomisinde uluslararası işbirliğinin hâlâ tek çözüm yolu olduğunu savundu. Eski başkan yardımcısı, ABD’nin uluslararası anlaşmalardan çekilmesi gibi adımların küresel krizleri derinleştirebileceği uyarısında bulundu.

Goldin, Türkiye’nin sahip olduğu stratejik coğrafi konum sayesinde küresel sorunların çözümünde merkezî bir rol oynayabileceğini belirtti. Eski başkan yardımcısı, bu yıl Antalya’da düzenlenecek olan COP31’in (BM İklim Değişikliği Konferansı) de Türkiye’ye bu liderliğini sergilemesi için büyük bir fırsat sunduğunu vurguladı.

Goldin’in analizleri; dünyanın ekonomik, demografik ve teknolojik fay hatlarında kırılmalar yaşadığı bir dönemde Türkiye’nin risklere karşı direncini artırarak ve yeni teknolojilere entegre olarak küresel sistemde stratejik bir avantaj elde edebileceğini ortaya koyuyor.

TSKB Kalkınma Günü’nde gündem ‘rotayı belirlemek’